ЯҢАЛЫКЛАР

Кайбыч районы прокуратурасы Россия Федераль салым хезмәтенең Татарстан Республикасы буенча 8 нче районара инспекциясе белән берлектә салым законнары таләпләренең үтәлешен, оешмаларга төрле дәрәҗәдәге бюджетларга салымнар түләү бурычларын үтәү өлешендә тикшерде.

     РФ Салым кодексының 77 маддәсе нигезендә, салымнарны түләтү өчен салым органнары прокурорның санкциясе (рөхсәте) белән генә җитештерелә торган салым түләүче мөлкәтенә арест салырга мөмкин.

     Арест салым түләүченең милек хокукын вакытлыча чикләү булып тора һәм салым йөкләмәләрен тәэмин итүнең нәтиҗәле механизмы булып тора. Бюджетка мәҗбүри түләүләр буенча бурыч түләгәндә мөлкәтне кулга алу алына.

      Тикшерү күрсәткәнчә, «Кубня» агрофирмасы» җаваплылыгы чикләнгән җәмгыятьтә 6 млн 211 мең сумлык салымнар (шул исәптән штрафлар һәм пенялар буенча)  бурыч бар.

      Салым йөкләмәләрен тәэмин итү максатларында район прокуратурасы салым органының предприятие мөлкәтенә 3 млн 352 мең  сумга арест салу турындагы карарын санкцияләде.

      Мөлкәтне кулга алу производствосы, аны сату һәм салым бурычын каплау Кайбыч районы прокуратурасы контролендә.

Кайбыч районы прокуратурасы

Тиешле еллар эшләгән өчен  яки инвалидлык буенча Оборона министрлыгы, Эчке эшләр министрлыгы, ФСБ һәм башка көч ведомстволары линиясе буенча пенсия билгеләнгән хәрби пенсионерлар Пенсия фонды линиясе буенча икенче пенсиягә - картлык буенча хезмәт пенсиясенә дәгъва итә алалар.

     Эштән  туктаганнан соң запаска күчкән хәрби хезмәткәр "гражданлык" хезмәтендә хезмәт эшчәнлеген дәвам итсә, эш бирүчеләр алар өчен мәҗбүри пенсия иминияте системасына иминият кертемнәрен түли. Бу хәрби пенсионерга Пенсия фонды мәгълүмат базасында теркәлә торган пенсия хокукларын формалаштырырга мөмкинлек бирә.

       Көч ведомствосы линиясе буенча (тиешле еллар эшләгән өчен яки инвалидлык буенча) пенсия алучы гражданнар, түбәндәге шартлар үтәлгән очракта, Пенсия фонды линиясе буенча икенче пенсия алу хокукына ия булалар. Моның өчен хәрби пенсионерның мәҗбүри пенсия иминияте системасында теркәлүе, ягъни СНИЛС, мәҗбүри пенсия иминият таныклыгы булуы кирәк.

       Шулай ук ир-атлар өчен - 65 яшь, хатын-кызлар өчен - 60 яшь, яки пенсияне вакытыннан алда билгеләү хокукын бирә торган яшькә ирешү дә таләп ителә (мәсәлән, төньякта эшләгән очракта авыр шартларда хезмәт һәм башкалар).         

       Гражданлык учреждениеләрендә һәм оешмаларында стаж булу зарур. 2022 елда таләп ителгән иминият стажы 13 ел тәшкил итә һәм ел саен 1 елга 2024 елга 15 кадәр арта.

     Шәхси пенсия коэффициентлары формалаштырылырган булырга тиеш. 2022 елга индивидуаль пенсия коэффициентларының минималь суммасы - 23,4 ИПК (аларның саны ел саен 2025 елга 30 ИПКга кадәр арта).

    Хәрби пенсионерларга картлык буенча иминият пенсиясе билгеләгәндә, билгеләнгән түләүләр исәпкә алмынмый.

      "Россия Пенсия фонды линиясе буенча билгеләнгән иминият пенсиясе ел саен дәүләт тарафыннан индексацияләнә һәм аның күләме ел саен 1 августта, узган елның түләнгән иминият кертемнәре буенча, әгәр хәрби пенсионер икенче пенсия билгеләнгәннән соң гражданлык учреждениеләрендә эшләвен дәвам итсә, кабат исәпләнергә тиеш. Бүген Татарстан Республикасында картлык буенча иминият пенсиясен 11 меңнән артык хәрби пенсионер ала, шуларның  558 - Байконур шәһәрендә», - дип билгеләп үтте Россия Пенсия фондының Татарстан Республикасы буенча бүлеге идарәчесе Эдуард Вафин.

Татарстан Республикасы Кайбыч районы прокуратурасы, тиешле авырулары булган гражданнарның корал белән идарә итүнең законлылыгын, корал турындагы законнарның үтәлешен тикшерде.

     Тикшерү барышында корал йөртү һәм саклауга рөхсәт алган җирле кешенең психик чирдән җәфа чигүе ачыкланган, әлеге чир аңа үз гамәлләренең әһәмиятен аңларга һәм алар белән җитәкчелек итәргә мөмкинлек бирми.

     Моннан тыш, Кайбыч район суды карары белән әлеге гражданин эшкә яраксыз дип табылды.

     Закон буенча корал сатып алуга лицензия психик чирдән җәфа чигүче гражданнарга бирелми.

      Күрсәтелгән шартларда корал һәм патроннар саклау, йөртү хокукына ия булу, аның бу авыруы булган очракта, билгесез затлар даирәсенең, гражданнарның, гомумән, иҗтимагый куркынычсызлыкның тормышын һәм сәламәтлеген куркыныч астына куя.

       Әлеге гражданинга карата аучылык ату коралын саклау һәм йөртү хокукыннан мәхрүм итү гамәлдәге законнарга каршы килми, Россия Федерациясе Конституциясенең 55 статьясы нигезләмәләре белән тәңгәл килә, ул конституциячел корылыш, әхлак, сәламәтлек, башка затларның хокукларын һәм законлы мәнфәгатьләрен яклау, ил оборонасын һәм дәүләт иминлеген тәэмин итү максатларында гражданинның хокукларын чикләүне күздә тота.

      Тикшерү нәтиҗәләре буенча, район прокуратурасы судка гражданинның корал саклау һәм йөртү хокукыннан мәхрүм итү турында административ дәгъва белән мөрәҗәгать итте.

      Прокурор гаризасы карау стадиясендә.

Кайбыч районы прокуратурасы

Россия Федерациясе  Пенсия фондының Татарстан Республикасы  буенча бүлеге хәбәр иткәнчә, 1 февральдән Россия Пенсия фонды  күрсәтә торган социаль ярдәм  чаралары 8,4%ка индексацияләнгән. Индексация коэффициенты РФ Хөкүмәте карары белән Росстатның 2021 ел нәтиҗәләре буенча инфляция дәрәҗәсе турындагы мәгълүматларыннан чыгып расланды.

Ана капиталы

 Беренче балага  ана капиталы февральдән  40 646 сумга арткан һәм хәзер 524 527,9 сум  тәшкил итә. Икенче бала 2020 елга кадәр туган яки уллыкка алынган ике балалы гаиләләрдә сертификат рәсмиләштерелмәгән яки аннан бер тапкыр да файдаланылмаган очракта ике балалы гаиләләргә дә шундый ук сумма тиеш. Гаиләдә ике бала да 2020 елдан соң туган булса, ана капиталының күләме индексациядән соң  53 712,27 сумга арткан  һәм  693 144,1 сум тәшкил итә.

Беренче балага капитал алган, аннары тагын бер бала тапкан яки уллыкка алган ата-аналар өчен дәүләт ярдәме күләме өстәмә рәвештә арта. Быел ана капиталы индексация хисабына 168 616,2 сумга арткан. Әлегә ана капиталыннан файдаланмаган гаиләләрнең акчалары шулай ук бу айдан индексацияләнгән. Татарстан Республикасы буенча Пенсия фонды органнары тарафыннан ана (гаилә) капиталына 355,1 мең сертификат бирелде, шуларның 31,2 меңе 2021 елда рәсмиләштерелгән.

Айлык акчалата түләү һәм социаль хезмәтләр җыелмасы

1 февральдән айлык  акчалата түләүләр 8,4% ка индексацияләнгән, аны федераль ташламалардан файдаланучы 317,5 мең татарстанлы ала. Болар - инвалидлар, ветераннар, техноген һәлакәтләр аркасында радиация йогынтысына дучар булган затлар, Советлар Союзы һәм Россия Федерациясе Геройлары, Социалистик Хезмәт Геройлары һәм Россия Федерациясе Хезмәт Геройлары, шулай ук гражданнарның кайбер башка категорияләре .

  2022 елның 1 февраленнән айлык акчалата түләү белән бергә әлеге төр түләү составына керүче социаль хезмәтләр җыелмасы да индексацияләнә, аның бәясе аена 1 313,44 сум тәшкил итә.

Җыелма составында:

·     дарулар, медицина әйберләре һәм инвалид балалар өчен дәвалау туклануы (акчалата эквивалент - аена 1 011,64 сум),

·     төп авыруларны профилактикалау өчен шифаханә-курорт дәвалануына юллама (акчалата эквивалент - аена 156,50 сум),

·     шәһәр яны тимер юл транспортында  бушлай йөрү, шәһәрара транспортта дәвалану урынына бушлай бару һәм кире кайту (акчалата эквивалент - аена 145,30 сум).

"Ташламалар  суммасы айлык акчалата түләү  составына керә, аны  ташламадан  файдаланучыларның күпчелеге (мәсәлән, инвалидлар) пенсия белән бергә  алалар", - дип ачыклык кертте Россия Пенсия фондының Татарстан Республикасы буенча Бүлекчәсе идарәчесе Эдуард Вафин.

Социаль пособиеләр һәм компенсацияләр һәм социаль ярдәмнең башка чаралары

Пенсия фонды балалы гаиләләргә, хәрби хезмәткәрләргә һәм радиациядән зарар күргән гаиләләргә түли торган социаль ярдәм чараларының шактый өлеше шулай ук 1 февральдән 8,4% ка индексацияләнә. 1,5 яшькә кадәрге баланы караган эшләмәүче ата-аналарга һәм опекуннарга ай саен бирелә торган пособие, бала тапканда яисә уллыкка алганда бер тапкыр бирелә торган пособие, радиация йогынтысына дучар булган затларга компенсацияләр һәм башка түләүләр - шундыйлардан.

Мәет җирләүгә пособие

 Пенсия фонды  эшләмәгән  пенсионерның вафатыннан  соң аның туганнарына түли  торган җирләүгә пособие күләме  дә февральдән арта. Бу айдан индексацияләнгән  пособие күләме 6 964,68 сум тәшкил итә.

Эшләмәүче пенсионерлар гыйнварда 5,9 %ка индексацияләнгән пенсиянең 8,6 % ка кадәр арттырылган күләмен 3 февральдән гадәти график буенча ала башлаячак. Бу хакта Россия Федерациясе Пенсия фондының Татарстан Республикасы буенча Бүлекчәсе хәбәр итә.

Исегезгә төшерәбез, федераль кануннар җыелмасына кертелгән үзгәрешләр нигезендә Татарстанның 1 миллионнан артык эшләмәүче пенсионерының иминият пенсияләре өстәмә рәвештә 8,6 % ка кадәр индексацияләнде. Бу Росстат мәгълүматлары буенча  2021 елда 8,4% тәшкил иткән инфляция дәрәҗәсеннән югарырак.

"Һәр пенсионерның  пенсиясе индексацияләнгәннән соң  индивидуаль  күләмдә арта һәм  ул пенсионер ала торган пенсиянең  күләменә бәйле. Түләүләр автомат  рәвештә башкарылачак, алар өчен Пенсия фондына мөрәҗәгать итәргә кирәкми. ", - дип аңлатты Татарстан Пенсия фонды башлыгы Эдуард Вафин.

Татарстан Республикасы Кайбыч районы прокуратурасы «Демография» милли проектын тормышка ашыру кысаларында бүлеп бирелгән ана (гаилә) капиталын кулланып сатып алынган торак урынында гаилә әгъзаларына мәҗбүри өлешләр бүлеп бирү өлешендә балалары булган гаиләләргә дәүләт ярдәме турындагы законнарның үтәлешен тикшерде.

13.07.2016 икенче бала туганнан соң Кайбыч районы Пенсия фонды бүлеге тарафыннан ике бала әнисенә Ана (гаилә) капиталына дәүләт сертификаты тапшырылган.

22.02.2009 балаларның ата-аналары үз өстенә шәхси торак төзелеше объектының кадастр паспортын алганнан соң 6 (алты) ай дәвамында, балалары белән бергә торак йортны рәсмиләштерергә һәм ана капиталы акчаларын торак йорт төзелешенә юнәлдерделәр.

Тикшерү барышында ачыкланганча, хәзерге вакытта ана (гаилә) капиталын  кулланып төзелгән торак йортка кадастр паспорты һәм йортның ата-аналар милкенә рәсмиләштерелгән.

Шуңа бәйле рәвештә район прокуратурасы балигъ булмаганнарның торак хокукларын яклауда чыгыш ясап, Кайбыч район судына ата-аналарга ана капиталы хисабына төзелгән торакка балаларның гомуми өлешле милке хокукын теркәү буенча эшләрне башкару бурычын йөкләү турында гариза белән мөрәҗәгать итте.

Прокуратураның дәгъва гаризасы карау стадиясендә.

Кайбыч районы прокуратурасы

2021 елның 26 маендагы 153-ФЗ номерлы Федераль закон нигезендә Россия Федерациясенең пенсияләрне билгеләү һәм аларга социаль өстәмәләр билгеләү тәртибенә кагылышлы аерым закон актларына үзгәрешләр кертелде.

Әйтик, 2012 елның 1 гыйнварыннан Россиядә пенсиягә иртәрәк чыгу өчен яңа нигез барлыкка киләчәк. Эшсез пенсионерлар (60 яшькә җиткән ир-атлар, ә хатын – кызлар-55 яшь) халыкны эш белән тәэмин итү хезмәте тәкъдиме буенча билгеләнгән сроктан ике елга иртәрәк пенсиягә чыга ала. Әлеге хокуктан гражданнар түбәндәге шартлар булганда файдалана алалар:

- кеше штатны кыскарту, шулай ук оешманы бетерү нәтиҗәсендә эштән азат ителү белән бәйле эшне югалтып.;

- иминият стажы 25 (ир-атлар өчен) һәм 20 ел (хатын-кызлар өчен) яисә тиешле эш төрләрендә кирәкле эш стажы булган очракта.

Моннан тыш, күрсәтелгән закон белән 01.01.2022 елдан инвалидлык буенча пенсияләр, авыл һәм иминият пенсияләрен билгеләү тәртибе гадиләштерелде.

Иминият пенсиясенә 25% ка арттырылган түләү алучы пенсионерлар өчен, 30 календарь елдан да ким булмаган авыл хуҗалыгында эшләүләренә бәйле рәвештә, күрсәтелгән түләү күләме авыл җирлегеннән читкә чыкканда сакланачак.

Моннан тыш, Пенсия фондына 45 һәм 40 яшькә җиткән (ир-атлар һәм хатын-кызлар) картлык буенча иминият пенсиясенең фаразланган күләме турында хәбәр итү бурычы йөкләнәчәк. Мәгълүмат бирү өч елга бер тапкыр күздә тотыла, бу затлар нинди дә булса пенсия алмаган очракта.

2022 елның 1 февраленнән «Россия Федерациясе Граждан процессуаль кодексының 446 статьясына һәм «башкарма производство турында» Федераль законга үзгәрешләр кертү хакында " 29.06.20021 ел, № 234 - ФЗ Федераль закон үз көченә керде.

Шулай итеп, үзгәрешләрне исәпкә алып, Россия Федерациясе буенча тулаем Россия Федерациясе буенча хезмәткә яраклы халыкның яшәү минимумы күләме күләмендә хезмәт хакына һәм башка керемнәргә (тиешле социаль-демографик төркем өчен Россия Федерациясе субъектында билгеләнгән яшәү минимумы күләмендә (әгәр күрсәтелгән яшәү минимумы күләме Россия Федерациясе буенча эшкә яраклы халыкның яшәү минимумы күләменнән артса) түләүне кире кайтару тыелачак.

Шул ук вакытта әлеге чикләү алиментларны түләттерү, сәламәтлеккә китерелгән зыянны каплау, туендыручының үлеменә бәйле зыянны каплау, җинаятькә китергән зыянны каплау турындагы таләпләрне үз эченә алган башкарма документлар буенча кулланылырга тиеш түгел.

Шулай итеп, башкарма производстволар кысаларында тоткарлауларны гамәлгә ашырганнан соң керем Татарстан Республикасында эшкә яраклы халыкның яшәү минимумы күләменнән артмаган һәм гражданга карата кузгатылган башкарма производстволар 2.10.2007 ел, № 229 Федераль законның 99 статьясындагы 3.1 өлешендә каралган кермәгән очракта - «Башкарма производство турында» гы ФЗның Исемлеге 2022 елның 1 февраленнән суд пристав-башкаручыга ай саен хезмәт хакын һәм Татарстан Республикасында эшкә яраклы халыкның яшәү минимумы күләмендә башка керемнәрне саклау турында гариза белән мөрәҗәгать итәргә хокуклы.

Закон таләпләре нигезендә, мондый гариза белән бергә гражданинның айлык кереме булуын раслаучы документлар, керем чыганаклары турында белешмәләр тапшырырга кирәк.

2021 нче елның 21 нче декабреннән " Полиция турында» Федераль законга үзгәрешләр кертелде

1. Полиция хезмәткәре үзе белән таныштырырга  тиеш һәм хокукларны аңлатырга тиеш.

«Полиция турында» гы ФЗның 5 ст.нигезендә, гражданинга мөрәҗәгать иткәндә полиция хезмәткәре үз вазыйфасын, исемен, фамилиясен атарга, гражданин таләбе буенча хезмәт таныклыгын күрсәтергә, мөрәҗәгатьнең сәбәбен һәм максатын хәбәр итәргә тиеш. Әгәр полиция хезмәткәре гражданинның хокукларын һәм ирекләрен чикләүче чараларны куллана икән, ул сәбәпләрен һәм нигезләрен, шулай ук гражданның хокукларын һәм бурычларын аңлатырга тиеш.

Мондый алгоритм буенча, Федераль законның элеккеге редакциясе нигезендә, полиция хезмәткәре теләсә нинди ситуациядә эшләргә тиеш иде. Җинаятьче үз гамәлләре белән реаль куркыныч тудырса да, башта хезмәткәр куркыныч янауга каршы чаралар күрергә тиеш була.

Законның яңа редакциясендә «Полиция турында» гы законга 5.1 ст.өстәделәр, ул җинаятьче үз гамәлләре белән реаль куркыныч тудырганда полиция хезмәткәренә таныклык күрсәтергә, җинаять яки административ хокук бозуга чик куйганнан соң ук хокукларны аңлатырга мөмкинлек бирә.

2. Полиция хезмәткәрләре торакка үтеп керү өчен күбрәк хокук алды.

Полиция торакка керә алган очраклар Исемлеге элек, «Полиция турында» гы ФЗның 15 ст.3 п. нигезендә, катгый чикләнгән иде. Мәсәлән, моны гражданинны коткару өчен дә эшләргә була иде: күршеләребез фатирдан ярдәм турында кычкырып ишетсә, полиция хезмәткәрләре ишекне ачарга хокуклы иде. Әгәр фатир тәрәзәсеннән кеше егылып төшкән, ә ишекне берәү дә ачмаган икән, аны кисү хокукы бар.

Федераль законның яңа редакциясендә полиция торакка үтеп керү өчен нигезләр артты. Хәзер бинага шикләнелүченең рәсми статусы булмаган, ләкин җинаять билгеләре булган гамәлләр кылганда ирешелгән кешеләрне тоткарлау өчен үтеп керергә мөмкин. Полиция хезмәткәрләренә мондый гамәлләр, зыян күрүчеләрнең яки җинаять билгеләре булган вакыйганың шаһитларының күрсәтмәләре дә җитәрлек.

3. Полициягә машиналарны ачу хокук бирелде.

Транспорт чараларын ачу тәртибе «полиция турында» гы закон белән берничек тә регламентланмаган.

Федераль законның гамәлдәге редакциясендә закон чыгаручы тарафыннан транспортны ачу тәртибен регламентлаучы 15.1 ст. язылган, анда моны кайчан эшләргә мөмкин булуы җентекләп тасвирланган.

Машинаны автомобиль яки йөкне карау өчен ачарга була, машинада тыелган нәрсә-әйтик, наркотиклар яки корал бар дип уйларга нигез бар. Шулай ук анда, мәсәлән, юл — транспорт һәлакәте нәтиҗәсендә зыян күрүчеләр булу да автомобильне ачу өчен нигез булачак.

Шул ук вакытта «Полиция турында» гы ФЗның 15.1 ст.2, 3, 4 өлешләре нигезендә хокуктан явызларча файдалануны булдырмау механизмнары, шулай ук транспорт чарасы хуҗасының мөлкәтен яклау механизмы каралган. Машина ачылыр алдыннан полиция хезмәткәре үз вазыйфасын, исемен, фамилиясен атарга һәм автомобиль хуҗасының яисә автомобильдәге гражданнарның таләбе буенча хезмәт таныклыгын күрсәтергә тиеш. Тагын ул машинаны ачарга ниятләвен кисәтергә һәм аны ачу өчен сәбәп һәм нигезләрне аңлатырга тиеш.

4. Полиция гражданинның шәхесен тикшерү буенча күбрәк хокук алды.

«Полиция турында» гы ФЗның Иске редакциясе нигезендә («Полиция турында» гы ФЗның 13 ст.1 ө. 2 п.) Әгәр гражданинны нинди дә булса хокукка каршы эшләрдә шикләнсәләр, полиция хезмәткәрләре шәхесне раслаучы документларны тикшерергә хокуклы. Калган гражданнарга бу таләп кагылмый: әгәр кеше җинаять турында белдерсә, ул тәкъдим ителергә тиеш түгел иде, шулай ук документларны күрсәтергә.

Автомобильне ачу турында аның хуҗасына хәбәр итәргә кирәк — бу закон ачылганнан соң 24 сәгатьтән дә артмый. Әгәр милекче ачылышта катнашса, аны аерым хәбәр итеп булмый.

Федераль законның күрсәтелгән статьясындагы яңа редакциясендә полиция хезмәткәрләре фамилиясен, исемен һәм атасының исемен атауны, документларны тикшерүне таләп итә алалар, хәтта гражданнар полициягә мөрәҗәгать иткән очракта да.

5. Гаризаларны тикшергән вакытта полиция карап чыгарга мөмкин.

«Полиция турында» Федераль законның 13 ст.1 ө. 1 өлеше нигезендә, җинаять эше яки административ хокук бозу турында эш кузгатканчы, полиция гражданнарны сораштыру өчен чакыртырга, алардан аңлатмалар алырга, белешмәләр һәм документлар таләп итәргә хокуклы булган. Полициягә җитди сәбәпләрсез килүдән баш тарткан кешеләр приводка дучар ителергә мөмкин иде.

Федераль законның яңа редакциясе 13 ст.1 ө. 3.1 п. белән тулыландырылган, аның нигезендә, вакыйга турында теркәлгән хәбәр булса, полиция вакыйга урынын, урынны, бүлмәләрне, транспортны, предметларны һәм документларны карый ала.

Карау-ул визуаль тикшерү, анда полиция хезмәткәре автомобиль салонына, шәхси йорт ишегалдына, документларга карый ала. Тикшерүнең төп шарты-гражданин каршы килми һәм барысын да үзе күрсәтә.

Тикшерү нәтиҗәләре буенча полиция хезмәткәрләре тикшерү акты төзергә тиеш.

 22 яшьлек ир-ат авыл мәдәният йортыннан милек урлаган өчен гаепле.

Кайбыч прокуратурасы Новосибирск өлкәсендә яшәүче 22 яшьлек кешегә карата җинаять эше буенча дәүләт гаепләвен хуплады. Суд ирне РФ Җинаять кодексының 158 маддәсенең 1 өлешендә каралган җинаять кылуда (урлау) гаепле дип тапкан. Судта 2021 елның 5 декабрендә хөкем ителүченең Иске Тәрбит авылы мәдәният йорты бинасында исерек хәлдә булуы ачыклана, ул әлеге авылда яшәүчеләргә 2 кәрәзле телефон һәм авыл мәдәният йортына караган «Acer» маркалы ноутбукны яшерен урлый. Ир үз гаебен тулысынча таныган, урланган милекнең хуҗаларына кайтарылган. Суд гаепле затка 15 мең сум күләмендә штраф рәвешендә җәза билгеләде. Хөкем карары законлы көченә кермәгән. Кайбыч районы прокуратурасы Сафина Роза Замир кызы-прокурор ярдәмчесе